Langpootmuggen. Ze hebben
een lang en dun
lichaam en zeer lange, dunne poten. Het zijn echter verschillende
families. Namelijk Tipulidae, Cylindrotominae en Limoniinae. Ze leven op
dezelfde manier. De volwassen langpootmuggen eten niet of alleen een
beetje nectar en leven maar enkele dagen om te paren. Bij de vrouwtjes
loopt het lichaam op een punt uit. Hierdoor kunnen de eitjes in de grond
gelegd worden.
Ze kunnen herkend worden aan de V-vormige groeven (sutuur) op de thorax en
het ontbreken van ocellen. Er is een ongekleurde discale cel in de tweede
helft van de vleugel. (informatie overgenomen uit de insectengids van
Michael Chinery) Een mug heeft veelledige antennes. (Vliegen
hebben 3-ledige antennes.)
De larve wordt emelt
genoemd en lijkt op een made. Ze kunnen schadelijk zijn voor de planten.
*André Vrijens bedankt voor het determineren.
Ctenophora pectinicornis Familie Langpoten
(Tipulidae)
Langpootmug (Nephrotoma
flavipalpis) Familie Langpoten
(Tipulidae)
Meer informatie over muggen (onderorde Nematocera)
kun je vinden op Subpagina
muggen
Vliegen:
Van de families, waarvan ik veel soorten heb, heb ik een subpagina gemaakt. Ik heb
van elke familie een voorbeeld op deze pagina geplaatst met daaronder een link
naar de subpagina over deze familie.
Ik heb ook een subpagina gemaakt met families, die hoofdzakelijk uit kleine
vliegjes bestaan. Zweefvliegen staan op twee aparte pagina's
Pegomya winthemi.
Familie Bloemvliegen. (Anthomyiidae)
Griekse: anthos = bloem en myia = vlieg
Lucilia
spec
Familie Vleesvliegen (Calliphoridae) Vleesvlieg, omdat ze zich
voortplanten in rottend dierlijk afval.
Eudasyphora
cyanella
Familie Echte
Vliegen, huisvliegen (Muscidae) Echte vliegen is de officiële naam
Gewone Wapenvlieg, Prachtwapenvlieg (Chloromyia
formosa)
Familie: Wapenvliegen (Stratiomyidae)
Wapenvlieg omdat op hun schildje vaak enkele doorntjes staan.
Overige Families vliegen. Ze staan alfabetisch.
Hiervoor heb ik de wetenschappelijke (latijnse) naam gebruikt.
Roofvliegen (Asilidae) Roofvliegen (Asilidae) zijn vliegen, die op dezelfde manier als
een libel met hun voorpoten andere vliegen vangen. Daarna zuigen ze
ze leeg met hun priksnuit leeg.
De borstels op hun poten zijn ook heel kenmerkend. Ze hebben daardoor
beter grip op hun prooi.
Eikenroofvlieg (Neoitamus cyanurus)
Uiteraard komt hij in de buurt van eiken voor. Je ziet hem al vroeg in
het voorjaar.
Kenmerk: Het lichaam is langer dan de vleugels. Mei - september
Lengte: 20 - 25 mm
Links: vrouwtje. Dat zie je aan het puntige eind van het lichaam.
Eikenroofvlieg (Neoitamus cyanurus) mannetje
met prooi
Kleine Bladrover (Dioctria
hyalipennis)
Een kleine roofvlieg. Bossen en struwelen.
Kenmerken: Rode midden- en voorpoten, een doorlopende zilverstreep op de
zijkant van het borststuk . Bestuiving (haartjes) op de rug.
Lengte 12 -14 mm.
Wolzwevers (Bombyliidae)
De vliegen van deze familie zien er wollig uit. Ze lijken daardoor op een
hommel.
Muurrouwzwever (Anthrax anthrax)
Genus Anthrax. Familie Wolzwevers (Bombyliidae)
De Muurrouwzwever behoort tot de groep Rouwzwevers. Rouwzwever... omdat ze
voor een groot deel zwart zijn.
Bij de muurrouwzwever zijn ook de vleugels zwart. Alleen de randen van de
vleugels zijn gedeeltelijk doorzichtig. Op de zwarte abdomen zitten witte
haren.
De larven leven in nesten van metselbijtjes. Bij de ingang van de nesten
legt het vrouwtje de eitjes. De larven eten van de voorraad pollen en
nectar. Ook de bijeneieren en bijenlarve worden opgegeten.
Veel muurrouwzwevers zie ik er niet. Maar toch wel een paar keer per
jaar.
Lengte: 7 - 13 mm.
Foto 30-5-2009
Foto 22-5-2011
Blaaskopvliegen, wespvliegen (conopidae)
Deze vliegen lijken net als veel zweefvliegen op wespen. Ze hebben lange
antennes, een lange zuigsnuit en een gekromd lichaam.
Deze vliegen zetten hun ei met hun legboor af in het achterlijf van vooral wespen, bijen
en hommels. Dat gebeurt in de vlucht. De larven zijn dus parasieten.
namelijk endoparasieten. De larven ontwikkelen zich in de abdomen. De host
wordt van binnenuit opgegeten. Na 10 - 12 dagen verpoppen ze. De
host is dan gestorven.
Blaaskop vanwege de dikke (opgeblazen) kop.
Blaaskopvliegen - wespvliegen (Conopidae)
Blaaskopvlieg - Conops
quadrifasciatus
Er zijn enkele soorten, die er op lijken. Deze
vlieg heeft oranje, gele poten. Hun larven zijn endoparasieten van hommels van het geslacht Bombus
Lengte: 9 - 16 mm.
Physocephala rufipes Familie Blaaskopvliegen - wespvliegen
(Conopidae)
Physocephala rufipes heeft een smal lang tweede
segment. De andere segmenten zijn breder en korter.
Onder de antenne zie je nog een zwarte streep.
Andere soorten in Nederland zijn: Physocephala
nigra (zeldzaam), Physocephala chrysorhhoea, Physocephala vittata.
Hier is het verschil met de P. nigra beschreven. Verschil
door Mark van Veen.
De larven zijn endoparasieten van Sphecidae, bijen, hommels en
sociale wespen.
Lengte: 9 - 13 mm.
Leopoldius misschien Leopoldius signatus.
Deze is zeldzaam in Nederland!!Familie Blaaskopvliegen - wespvliegen (Conopidae)
Er
zijn nog drie soorten in Nederland. Namelijk L. brevirostris , L.
coronatus, L. valvatus. Die zijn alle drie zeer zeldzaam in Nederland. Op
het moment, dat ik deze foto maakte was het somber weer. Na de foto was de
vlieg verdwenen. Om hem goed te kunnen determineren heb ik een foto van de
voorkant nodig. Hij loerde op de hommels en bijen in de klimopstruik.
Foto 20-9-2011
Sicus ferrugineus Familie Blaaskopvliegen - wespvliegen
(Conopidae)
Een roodbruine blaaskopvlieg
De larven zijn endoparasieten van hommels.
Mei - september
Europa.
Foto 27-6-2010
Myopa Familie Blaaskopvliegen - wespvliegen
(Conopidae)
De verschillende soorten Myopa zijn moeilijk uit
elkaar te houden.
Van de voorjaarsmyopa's zijn eigenlijk alleen M. buccata
en M. testacea te doen van foto's. Van de andere soorten is M.
tesselatipennis het algemeenst. Bij
Myopa buccanais het begin van cel R donker omzoomd. (Bedankt
Han)
Opvallend is het grote, witte gezicht (onder de ogen). Hier zitten ze in
een bloeiende perenboom, die ook veel bezocht werd door de gastheren van
hun larven. (bijen, wespen, hommels)
Een andere Myopa in de perenboom Foto's
14-4-2011
Slankpootvliegen (Dolichopodidae)
Het zijn slanke vliegen met lange slanke poten. De
kleur verschilt, maar ze vallen op door de metalic glanzende kleur (meestal)
Klein tot middelgroot 1 - 9 mm. De arista staat recht op het eind van de antenne.
Zowel de vliegen als larven zijn meestal predators. (ongewervelde
dieren, larven) Ze komen vooral in een vochtige omgeving voor.
Hier een leuke website over de familie Dolichopodidae.
Dolichopus spec Familie
Slankpootvliegen (Dolichopodidae)
Ik weet niet welke soort. Vanaf foto's zijn ze moeilijk te determineren.
De vlieg is
prachtig glanzend metaalachtig groen. Ook de ogen glanzen.
Foto's 14-5-2011 en 24-4-2011
Dolichopodidae Sciapus Familie
Slankpootvliegen (Dolichopodidae)
John Carr: A species of Sciapus, the only genus of Dolichopodidae in your area with forked M vein.
Niels-Jan: Het zal waarschijnlijk S. platypterus zijn, maar dit is een vrouwtje dus niet van foto te doen.
De mannetjes hebben wit aan de middelste tarsen.
Foto 2-6-2011. Klein, tegen de muur.
Dolichopus ungulatus. Familie
Slankpootvliegen (Dolichopodidae)
Gedetermineerd door Igor Grichanov.
Een groter soort, die ik op het kozijn in de bijkeuken vond. Metaalachtig
groen met lichte poten.
Foto 30-5-2011.
Dansvliegen (Empididae)
De dansvliegen zijn ook rovers. De lange steeksnuit is op de foto goed te
zien. Dans vlieg omdat het mannetje voor het vrouwtje in de lucht
danst. Verder is het bijzonder, dat het mannetje voor het vrouwtje een
prooi mee heeft. Er zijn ook heel veel kleine soorten.
Hoewel het rovers zijn, zie je ze ook wel op bloemen. Mensen worden niet
gestoken.
Grote dansvlieg (Empis tesselata)
Familie dansvliegen (Empididae)
De Grote dansvlieg is te herkennen aan de poten, waarvan het onderste deel
rood bruin is.
Lengte 9 - 11 mm. Mei - augustus
Europa, Noord Afrika, Azië.
Akkerdisteldansvlieg (Empis livida.)
Familie Empididae
Een mannetje. Herkenbaar aan de bruine poten.
Lengte 7 - 10 mm. April - juli. Foto 19-6-2011
Hilara spec. Familie Empididae
Dit is een veel kleiner dansvliegje. Ongeveer 3 -
4 mm lang. De mannetjes hebben een verdikt tarslid. (behalve flavipes)
Daarin zitten spinklieren. Ze kunnen daarmee een prooi inspinnen en
meenemen. Foto: 14-5-2010.
Fanniidae
Familie:
Kleine vliegen. Meestal grijs - zwart. De larven leven in rottend plantaardig of dierlijk materiaal.
Fannia lustrator Familie
Fanniidae
Foto's 17-4-2009 Fannia lustrator herken je vooral aan
de oranje poten.
Fannia mollissima Familie
Fanniidae
Foto's 6-5-2010. Een klein, donker vliegje. Ongeveer 5 mm.
Afvalvliegen (Heleomyzidae) De larven leven vaak in rottend organisch
materiaal en paddestoelen (genus Suillia)
Suillia spec. Familie
Afvalvliegen (Heleomyzidae)
Deze lijkt ook op sommige slakkendoders. Opvallend
zijn de de 'stekeltjes' op de vleugelrand.
Suillia-soorten zie je veel bij paddenstoelen. Daarom komen ze vooral in
de herfst voor.
Van veel soorten worden ook de larven aangetroffen bij paddenstoelen.
Suillia variegata Familie
Afvalvliegen (Heleomyzidae)
Suillia affinis lijkt
op dit vliegje. Bij
Suillia variegata is de
vleugeltekening duidelijker. Op het eind van de vleugel is na een donkere
vlek een bleke rand. Fotos 17-10-2011
Sommige vliegen zie je in december nog vliegen als het niet te koud is. Vliegen
waar je in de zomer vaak niet naar kijkt, vind je nu bijzonder
Tephrochlamys rufiventris Familie
Afvalvliegen (Heleomyzidae).
De larve vind je in afval, mesthopen.
Vandaar, dat je de vlieg ook veel bij boerderijen vindt. Er zijn een
enkele soorten van deze familie zelfs in de Poolgebieden te vinden.
Deze
heb ik 25 december gefotografeerd. Ook dit vliegje moet dus goed tegen de
kou kunnen. Er zijn vliegen, die op Tephrochlamys rufiventris lijken. Maar
die vind je niet zo laat of vroeg in het jaar.
Megamerinidae
Boomschorsvlieg
(Megamerina dolium) Familie
Megamerinidae
Megamerina dolium is in Europa de
enige soort van de familie. Ze zijn slank, donker en glanzend. De poten
zijn oranje. Ik dacht eerst, dat het een sluipwesp was toen ik hem zag
vliegen.
Grootte 6 - 9 mm.
De larven zijn predators. Ze leven onder
de boomschors van dode loofbomen
Oogkopvliegen (Pipunculidae)
Zowel kleine als grote vliegen in deze familie. 3,5 -11,5 mm. Het zijn meestal
donkere onbehaarde vliegen met heel grote ogen, waardoor je weinig van het hoofd
ziet. De larven zijn parasieten van cicades. Deze overleeft dat niet, want
hij wordt uiteindelijk helemaal opgegeten. Daarna verpoppen de larven in de
grond. Ze zijn verwant aan de zweefvliegen.
Oogkopvlieg
FamilieOogkopvliegen
Pipunculidae
Welk soort het is, is vanaf deze foto niet te
bepalen.
Dit is een kleine vlieg. Ongeveer 4 mm.
Foto 17-6-2011.
Wortelvliegen (Psilidae) De vliegen uit deze familie zien er
verschillend uit. Ze hebben weinig of geen borstels. 2,5 - 10 mm. De larven
leven meestal in de wortels, bollen en zachte stelen van planten. Sommige
soorten kunnen schadelijk zijn.
Wortelvlieg. Familie
Wortelvliegen (Psilidae) Psila merdaria of Psila fimetaria. Het
verschil is op deze foto's niet te zien.
Een opvallende oranje vlieg.. Hij heeft weinig
borstels en heldere vleugels. Deze was iets kleiner dan een cm denk
ik.
Snipvliegen, Snavelvliegen (Rhagionidae) De familie snipvliegen, snavelvliegen bestaat
uit kleine en hele grote vliegen. (2 - 20 mm). Ze hebben lange poten, vleugels en achterlijf.
Rhagio lineola.
Familie snipvliegen, snavelvliegen (Rhagionidae)
Ongeveer 8 mm.
Foto
10-7-2010.
Chrysopilus cristatus.
Familie snipvliegen, snavelvliegen (Rhagionidae)
Dit is een foto van een vrouwtje. Het achterlijf is goudkleurig. Op de
thorax zie je twee grijze streepjes. Het mannetje is slanker en
donkerder. Lengte 6 - 8 mm. Europa. Foto 6-6-2011.
Rhagio tringarius
Familie snipvliegen, snavelvliegen (Rhagionidae) vrouwtje
Een wat grotere geelbruine vlieg. Ongeveer 8 - 14 mm. De thorax is iets
donkerder met geelbruine strepen in lengte. Op het achterlijf zijn donkere
vlekken. Het mannetje is slanker, De punt van het achterlijf is bij het
mannetje donker.
De larven eten andere larven en leven in de vochtige bodem. De volwassen
vlieg schijnt ook andere vliegen te vangen.
Juni - september.
Europa
Foto's 19-8-2011
Pissebedvliegen (Rhinophoridae) Net als de sluipvlieg heeft hij opvallende borstels. De antennes zijn
wat minder opvallend. De larven zoeken pissebedden op, die ze van binnenuit helemaal opeten. De
larve overwintert daar ook.
De zelfde levenswijze dus als een sluipvlieg.
Phyto melanocephala Familie
Pissebedvliegen (Rhinophoridae)
De eerste twee zijn mannetjes. De laatste is een vrouwtje. Ze zijn enigszins
verschillend. Je kunt het niet goed aan de ogen zien.
Nog twee foto's
Rhinophora lepida Familie
Pissebedvliegen (Rhinophoridae)
Melanophora
roralis Familie
Pissebedvliegen (Rhinophoridae)
Hij valt op door de donkere vleugels met duidelijke aders. De vrouwtjes
hebben witte vleugelpunten.
De vlieg op de foto is ongeveer 5 mm groot.
Foto 17-6-2011
Paykullia maculata
Familie
Pissebedvliegen (Rhinophoridae)
Dit vliegje liep met fladderende vleugels over m'n kasje. Het bleek ook
bij deze familie te horen. De vleugels zijn voor een deel donker (langs de
aders). Klein. (de vierkantjes zijn 2 mm.)
Drekvliegen, mestvliegen, strontvliegen (Scathophagidae) De grootte verschilt. 3 - 12 mm. Vaak hebben
lichaam en poten veel borstels en haren. De larven leven verschillend. Sommige
inderdaad in rotten organisch afval, zoals mest. Maar er zijn er ook met larven,
die mineren.
Scathophaga spec.
Familie Drekvliegen, mestvliegen, strontvliegen (Scathophagidae)
Scathophaga's met licht gekleurde antennes zijn moeilijk te
determineren.
De Scathophaga furcata heeft een licht gekleurde antenne, maar dat is
helaas ook het geval bij soorten als Scathophaga lutaria en bijvoorbeeld
S. Suilla.
Hij vangt
andere vliegensoorten o.a op de mest.
Andere Scathophaga:
Foto's 16-10-2011
Strontvlieg (Scathophaga stercoraria) Familie
Drekvliegen, mestvliegen, strontvliegen (Scathophagidae)
De donkere antennes zijn goed te zien. In Midden Europa is Scathophaga
stercoraria de enige Scathophaga, die donkere antennes heeft.
Dit schreef Jürgen Peters: Das mit den dunklen Fühlern = S. stercoraria
gilt übrigens nur für Mitteleuropa. Im Norden (Norwegen, Schottland,
Shetland Inseln usw.) gibt es noch S. calida, in Rußland etc. z.B. S.
cordylurina. Die haben auch dunkle Antennen, sind aber auch ansonsten
grauer. In die gebieden is het dus lastiger.
Foto's maart, april
2009.
Behalve andere vliegen eten ze soms ook nectar. Hier zit hij onder
de stuifmeel. (bloem: speenkruid)
De vrouwtjes zijn minder behaard en wat grijzer.
Narcismineervlieg
(Norellia spinipes)
Familie Drekvliegen, mestvliegen, strontvliegen (Scathophagadae)
De stekels op de dij zijn kenmerkend. (spinipes:
thorny legged)
Het vrouwtje zet de eitjes af op in de bladeren van de narcis. (onderaan
vlak bij de bodem) De larve vreet vooral in het deel mineergangen, dat
onder de grond zit. Daardoor sterven de buitenste bladeren af. De bollen
ondervinden geen schade. Ze worden vaak wat minder groot.
Foto: 4-4-2011
Dambordvliegen, vleesvliegen (Sarcophagidae) Een andere familie wordt ook vleesvliegen
genoemd. Kleine tot heel grote vliegen. 3 -22 mm. Veel soorten hebben vlekken in
een patroon als dat van een dambord op hun achterlijf. Door hun borstels lijken
ze vaak op sluipvliegen. De larven zijn parasieten. Verder zie je
verschillende beschrijvingen in boeken / sites. Daarin staan
voedselbronnen als aardwormen, insectenlarven, poppen maar ook dode
dieren.
Dambordvlieg (Sarcophaga)
Familie dambordvliegen, vleesvliegen, Sarcophagidae
Sarcophaga carnaria is de bekendste, maar er zijn
veel meer er op lijkende soorten.
Kenmerken: Lengtestrepen op de thorax, rode ogen en
natuurlijk de vlekken op het achterlijf, die op een dambord lijken. (niet
altijd even duidelijk) Uitpuilende rode ogen.
De vliegen leven van nectar en stuifmeel.
Een grote en een veel kleinere
dambordvlieg. De kleine heeft ook gele voetjes. Hoe deze vlieg heet, weet
ik niet.
Een jong dambordvliegje. De vleugels
moeten nog worden opgepompt, maar dat kan nog wel even duren. (volgens
Joke van Erkelens soms twee uur) Intussen loopt hij al rond. Op de kop zie
je een soort bijltje. Daarmee werkt hij zich uit het ei. Daarna verdwijnt
het.
Metopia spec. Genus Metopia
onderfamilie Miltogramminae van de familie Sarcophagidae.
Er zijn weer verschillende soorten. Op het
forum van waarneming staan voor Nederland 7 soorten. (M. argentata, M.
argyrocephala, M. campestris, M. grandii, M. italiana, M. staegerii, M.
tshernovae) De verschillen zijn helaas weer heel klein.
Het is een klein beweeglijk vliegje. In de zon
lijkt zijn gezicht wel een lichtje. Dat hebben alle familieleden. De
onderste foto is vaag. Maar geeft wel goed weer hoe je hem ziet.
De larven van de vliegen uit de onderfamilie Miltogramminae zijn
voedselparasieten bij verschillende soorten bijen en wespen.
Foto's 20-4-2009.
Foto 14-5-2011 Twee jaar later op dezelfde plek. Dit zou dezelfde
soort kunnen zijn.
Foto's 25-4-2011. Een andere Metopia spec. Bruiner. Alleen het onderste
deel van de kop is wit. Toch kom je ook met deze vlieg niet verder dan
spec.
Slakkendoders, rietvliegen
(Sciomyzidae)
De larven van de vliegen van deze familie leven van slakken. Soms van
slakkeneieren.
Bruine slakkendoder spec, Tetanocera
spec. Familie Slakkendoders (Sciomyzidae)
Er zijn een aantal op elkaar lijkende soorten in Nederland. Op
"Nederlands soortenregister" staan de volgende soorten: Tetanocera arrogans, T. elata, T. ferruginea,
T. freyi, T. fuscinervis, T. hyalipennis, T. montana, T. phyllophora, T.
punctifrons, T. robusta, T. silvatica.
Ze lijken wat op de familie Scathophaga. Dezelfde houding, vorm en
kleur. Ze zijn echter minder behaard.
Ik heb hier onder enkele foto's geplaatst van de
bruine slakkendoder. Tot welke soort ze behoren weet ik niet. Het verbaast
me, dat er veel slakkendoders met naam op internet staan afgebeeld. Ik
vermoed, dat een groot deel daarvan niet klopt.
Foto 20-9-2008
Foto's 23-4-2011
Foto's 25-4-2011
Foto 4-7-2011 en 27-9-2011
Foto 24-4-2011
Viltvliegen (Therevidae) Het zijn vaak sterk behaarde vliegen. De larven leven vaak in een zanderige bodem met bladafval en prederen vooral op larven
van kevers. In andere informatiebronnen staat, dat het omnivoren zijn. Ik
ben dus niet helemaal zeker.
Gewone viltvlieg (Thereva
nobilitata)
Familie Therevidae
Van deze familie zijn er veel kleine soorten. De Gewone viltvlieg is
groter, Maar er zijn soorten, die er veel op lijken. Het is dus niet
helemaal zeker.
De achterkant loopt spits toe. De dichte korte
goudkleurige beharing lijkt op vilt. Tussen de ogen zijn er donkere haren
bij het vrouwtje.
Lengte 10 - 13 mm.
Mei - september
Het mannetje. Foto 19-6-2010.
Prachtvliegen
(Ulidiidae) De
vleugels hebben een patroon van vlekken of een vlek aan de top van de
vleugel.
Seioptera
vibransFamiliePrachtvliegen
(Ulidiidae)
Een
donker glanzend vliegje met een opvallende vlek op de vleugels. Hij lijkt
op een wenkvliegje.
Net als bij het wenkvliegje kun je de larven in mest en rottend materiaal
vinden.
Ik wil iedereen bedanken, die me bij waarneming.nl heeft geholpen met het
determineren. Met name Joke van Erkelens, Robert Heemskerk, Mark van Veen, Gerard Pennards
en Han Endt. Wat betreft sluipvliegen heb ik bij het forum "diptera" veel hulp
gehad van Theo Zeegers en Chris Raper.
Een boek wat ik vaak gebruik is:
De Europese families van muggen en vliegen (Diptera)
door Pjotr Oosterbroek, Herman de Jong en Liekele Sijstermans. Een
determineertabel voor de Europese Dipterafamilies. Geen foto's, maar wel veel
tekeningen ter verduidelijking.
Omdat de pagina over vliegen veel te
groot dreigde te worden heb ik subpagina's gemaakt van vliegenfamilies, waar ik
veel foto's van heb of waar ik dit jaar nog veel over wil toevoegen.