In de herfst valt er nog genoeg te ontdekken. Sommige planten blijven nog
lang doorbloeien. De duizendknoop (Polygonum amplexicaule) is daar een voorbeeld van. De Judaspenning
laat nu zien, hoe hij aan zijn naam komt. Het is verslavend om de buitenste
blaadjes er af te peuteren, zodat het prachtige zilver te voorschijn komt. Mijn
terras is vernieuwd en wat groter gemaakt. De taxusheg aan de linkerkant is twee meter lager gemaakt. Ik kan nu weer de huizen zien. Dat is wel jammer. Maar
we krijgen meer licht in de tuin.
De composthoop moet weer afgegraven worden. Al het afval komt hier terecht.
De groene bak hoef ik nooit te gebruiken. Het grootste deel is echter blad. Een
deel van de oude kompost vermeng ik met de bladeren. Volgens mij verteert het
dan sneller. Na een jaar is het goede kompost.
De paddestoelen, die ik het meest zie in de tuin, zijn de aardster en de
aardappelbovist. Op beide paddestoelen zat toevallig een insect.
Soms valt je oog wel eens op iets aparts. Zoals een veer tussen de bladeren,
of een verdorde plant. (Geel vingerhoedskruid)
Eigenlijk weet ik niet zo veel van paddenstoelen. Hoewel ik ze wel interessant
vind. Ik heb daarom een paar foto's op deze pagina gezet.
Alle paddenstoelenkenners op waarneming wil ik bedanken voor hun hulp bij het
determineren.
Gekraagde aardster (Geastrum triplex) Een buikzwam
uit de familie van Geastraceae.
In Europa zijn er 20 soorten aardsterren. De kraag is vooral te zien
bij de rechter foto. Bij de andere foto's kun je zien, dat hij zich zal
loslaten van de slippen. 4 tot 8 slippen.
Hij komt o.a. voor in bossen en duinen.
Glimmerinktzwam (s.l.) -
Coprinus micaceus sl, incl. pallidissimus, truncorum.
Dit houdt in, dat je niet precies weet welk soort het is. Deze inktzwammen
komen in groepjes voor. Zoals ook op deze foto te zien is.
Op dode stronken, maar ook zoals hier op voedselrijke grond.
Rechte koraalzwam (Ramaria stricta)
Je vindt ze vaak op stronken en takken van loofbomen. In dit geval op
stukken verrot hout van een appelboom.
Dubbelgangers zijn: De slappe koraalzwam (Ramaria
flaccida) en de naaldboskoraalzwam (Ramaria
eumorpha)
De volgende drie soorten paddenstoelen vond ik op afgewaaide
takken van een eik. Gele korstzwam (Stereum hirsutum)
Het vruchtlichaam is leerachtig korstvormig, met tot 2 cm afstaande
schijnhoedjes. Hij verkleurt niet als je er overheen krast.
Getande boomkorst (Cerocorticium molare) Het
vruchtlichaam is ook hier korstvormig. De bovenkant heeft 1 - 4 mm lange stekels,
crème tot donker okerkleurig, met een gewimperde rand. Een nauwe
verwant van de Ziekenhuisboomkorst. Als je er over wrijft ruik je een
chemisch luchtje.
Kussenvormige houtzwam (Hapalopilus rutilans)
De hoed heeft een omgebogen rand. Op de hoed zie je buisjes van 4-10 mm
lang. De geur is zoetig. Hij verkleurt paars als je er loog (KOH) of ammonia
op giet.
Valse
kopergroenzwam (Psilocybe caerulea) of Echte Kopergroenzwam (Psilocybe
aeruginosa). Paddenstoelen met een blauwgroene hoed met een slijmerige huid. Een verschil tussen deze twee soorten is, dat de valse
kopergroenzwam weinig vlokken op de hoed, een zwakke ring en lichtere
plaatjes heeft. Die zou het dus moeten zijn. Het had echter hard geregend.
De vlokken kunnen dus ook van de hoed afgespoeld zijn. Ook de andere
kenmerken zijn veranderlijk. (leeftijd en/of groeiomstandigheden)
Franjehoed spec. (Psathyrella spec.)
Verder kom ik niet zonder microscoop. Het zijn vaak kleine
onopvallende paddenstoelen.
Helmmycena (Mycena galericulata) Familie
Mycenaceae.
Kenmerk van deze soort: Witte lamellen (met een wat rossige schijn) met
tussenschotjes tussen de lamellen. Het hoedje is klokvormig met in het
midden een bult. Bij kneuzing ruik je een meelgeur.
In groepjes op boomstronken. Hier staan ze op een vermomde stukken hout.
Champignonspec. Familie (Agaricaceae).
Champignons zijn eetbaar. Maar dat heb ik toch maar niet geprobeerd.
Schubbige boschampignon (Agaricus silvaticus) zou kunnen als je naar deze
foto's kijkt. Alleen schijnen die bij het aansnijden roze of bloedrood aan
te lopen. En dat deed deze champignon niet. Ik houd het dus maar op specie.
De voortuin oktober 2007. Daarna heb ik het blad weggeharkt.
Maar op de foto staat het wel mooi.
Hieronder: De beide kastanjes in de achtertuin. Je wordt wel eens gek
van het vegen van bloemetjes en bladeren, van al die kastanjes die
vallen. (Eén door het dakraampje) Nadelen zijn ook: De kosten van het
snoeien. Bij storm de angst dat ze omvallen.
Toch kan ik ze niet missen. Voordeel: Bij warm weer is het in huis
heerlijk koel.
Bloemen in de herfst
Cyclamen hederifolium In
september begint hij te bloeien met kleine bloemen. Vrij snel daarna
verschijnen de bladeren. Na de bloei worden, die groter en blijven nog
lang aanwezig. Ze zijn hartvormig met een zilveren tekening.
Inheems van Zuid Frankrijk tot in Turkije
Duizendknoop (Polygonum amplexicaule) Bloeitijd: VII
- X. Familie:Polygonaceae. Je kunt hem dus ook bij de zomerbloeiers zetten.
Deze foto is eind september genomen. Hoewel hij al een tijdje in bloei
staat fleurt hij de tuin nog prachtig op. Vruchtbare wat vochtige grond.
Maar op andere grondsoorten doet hij
het ook. Zon - schaduw.Vermeerderen: Hij zaait zich
uit, maar je kunt hem ook scheuren. Je moet wel oppassen, dat hij niet te
veel ruimte gaat innemen.
Duizendknoop (Persicaria-filiformis) Familie:Polygonaceae.
Met recht een
herfstbloeier. Pas in het begin van de herfst begint hij dte bloeien. Maar
daarvoor geeft hij de tuin kleur door het blad. Inheems in Japan, het
noordoosten van de Himalaya en het noordoosten van de VS. Bloeitijd: IX, X. Rozerode kleine
bloemen op dunne lange aren. (Daardoor moeilijk te fotograferen) Zonnig of
halfschaduw. Elke tuingrond, vochtig maar goed doorlatend. Hij zaait
zich makkelijk uit. Maar bij mij staat hij al 10 jaar op zijn
plekje. (misschien te droog) Margriet bedankt voor het
uitzoeken van de naam.
Guldenroede (Solidago) Dit is de Canadese guldenroede (Solidago
canadensis). Hij is oorspronkelijk uit Canada ingevoerd. Maar hij is
nu in heel Europa verwilderd terug te vinden. Er is ook een Europese
soort.Hij vermeerdert zich via worteluitlopers en door zaad. Je moet
oppassen, dat hij niet te veel plaats inneemt. De bloemen eind zomer begin
herfst zijn mooi en worden door veel bijen bezocht. Bloeitijd: VIII - X.
Zonnig. Goed doorlatende, vruchtbare grond. In het najaar of voorjaar kun
je de planten tot de grond afknippen. Familie Asteraceae.
Hemelsleutel (Sedum telephium) Hij behoort tot de
vetplantenfamilie. De grond moet natuurlijk goed doorlatend zijn. Zon.
Bloeitijd: VII - X. Ik heb een aantal variëteiten.
Hemelsleutel komt ook in het wild in Nederland voor.
Herfstaster (Aster yunnanensis) Ik weet niet zeker of het deze soort
is. Hij wordt ongeveer 40 cm hoog. Bloeitijd: IX - XI. Voedzame, vochtige
maar goed doorlatende grond. Ik heb hem al meer dan twintig jaar in de
tuin.
Klimop (Hedera helix Simone) Deze klimop is in
1996 als nieuwe soort geïntroduceerd. Deze struikvormige klimop wordt
niet hoger dan 90 cm. Je hebt tegen het eind van de zomer tot laat in de
herfst bloemen. Daarna verschijnen er zwarte bessen. Vooral
zveefvliegen zijn gek op de bloemen. De struik kan zowel in de zon als in
de schaduw en kan gesnoeid worden. Wintergroen.
Monnikskap (Aconitum carmichaelii) Monnikskap
staat ook bij "zomerbloeiers".
Omdat ze zich niet echt uitzaaiden, hadden we er op de markt een
paar bij gekocht. Deze beginnen echter veel later te bloeien. (IX, X) We
hebben nu dus het hele jaar bloemen.
Zon, liever half schaduw. Vochtige doorlatende bodem. Giftig! Je kunt hem
delen.
Zilverkaars (Cimicifuga simplex) Bloeitijd
X, XI. Zon - schaduw.Voedzame humusrijke, vochtige grond.
Bij mij staat hij te droog en heeft hij het tijdens mooie zomers moeilijk.
Daarom groeit hij niet uit. Omdat de bloemen zo mooi zijn wil ik hem wel
graag behouden. Familie Ranunculaceae.
Inheems in het oosten van de Verenigde Staten.
Strobilanthes atropurpurea Bloeitijd VII
- X.
De plant heeft veel purperblauwe bloemen in de nazomer. Ik heb hem
bij de herfst gezet, omdat hij nog lang doorbloeit. Hij groeit op iedere grondsoort en houdt van warmte, maar niet van felle
zon. Zon - halfschaduw
Hoogte 120 cm.
Struiken met mooie bessen:
Sneeuwbes (Klapbes) (Symphoricarpos albus ) De
bloemen zijn er al vanaf juni. Hoewel ze klein en onopvallend zijn, worden
ze veel door bijen bezocht. De witte bessen zijn wel opvallend en blijven
lang hangen. Klapbes, omdat ze knallen, als je erop gaat staan.
De sneeuwbes groeit overal. zon, schaduw, goede, minder goede grond, het
maakt niet uit. Hij vermenigvuldigt zich vooral door ondergrondse
uitlopers. Je kunt hem goed snoeien.
De sneeuwbes is inheems in Noord-Amerika. Hij is in 1817 in Engeland
ingevoerd en komt nu overal in Europa voor.
De bessen en bloemen zijn eind september gefotografeerd. De Latijnse naam betekent zeep. De indianen
gebruikten deze plant als zeep.
Vlakke dwergmispel (Cotoneaster
horizontalis) Bloeitijd: V, VI. Bij mij staan ze in de tuin en tegen
de muur. De heester stelt geen eisen aan de grond. Zon - Schaduw. In de
zon komen er meer bessen. Hij zaait zich uit.
Deze dwergmispel wordt ongeveer 1,5 meter hoog en groeit, als hij niet
tegen de muur staat, breed uit (waaiervormig). Je kunt hem goed snoeien.
Inheems in China.
Hulst (Hex aquifolium) De hulst heb ik al op de
pagina "lente 2007"
beschreven.
Venijnboom, taxus (taxus baccata) Inheemse
conifeer in Europa. Ik zou bijna de taxus vergeten, terwijl de heg om mijn hele
achtertuin uit taxus bestaat. De besjes zijn het bekijken waard. De venijnboom is giftig
en is dodelijk voor vee. Het rode vruchtvlees is in het geheel niet
giftig. Het smaakt heel zoet, op de rand van weeïg. Nooit op de harde
giftige pit
bijten of de pit inslikken! Laat kinderen er daarom niet van eten!!
Taxus wordt gebruikt tegen kanker. Van het harde hout maakte men vroeger
bogen. Je kunt hem het hele jaar snoeien. Taxus groeit zowel in de zon als in de schaduw.
Egel (Erinaceus europaeus) in de herfst.
Vandaag (20-10-09) hoorde ik geluiden onder een hoop bladeren in de
tuin. Toen ik even bleef kijken, zag ik het kopje van een egel verschijnen.
Hier kun je meer over hem lezen. www.egelopvang.nl/
Schilderijen in de herfst. (2009)
In oktober heb je de kunst tiendaagse in Bergen. In heel veel winkels, banken,
hotels enzovoort kun je dan kunst bewonderen. Zie http://www.dekunst10daagse.nl/
Dit was de inzending van mijn zoon Dirk Jan de Graaf. Ik heb ze even in de
tuin opgehangen voor een fotootje.
Ze waren te bewonderen in restaurant Gorter.
Hij heeft ook een website. http://www.dirkustrations.com/
Tijdens kunsttiendaagse in Bergen heb ik nog wat foto's gemaakt van twee
bekende plekjes in Bergen.
Het hertenkamp bij het van Reenenpark. Toen onze kinderen klein waren,
zijn we hier heel vaak naar toe gewandeld. Het ligt vlak bij het centrum van het
dorp. Foto's 25-10-09
De midgetgolfbaan in Bergen. "de
Merelhof"
Het schijnt de oudste midgetgolfbaan in Nederland te zijn.
De vergunning is door de gemeente Bergen afgegeven op 14 Maart 1954.
Dit was het laatste weekend. Van november tot en met maart is hij
gesloten.
Ook dicht bij het centrum, maar toch midden in de natuur.
.jpg)
.jpg)
