Hommels behoren tot de orde
vliesvleugeligen (Hymenoptera). De andere insecten, die tot die orde
behoren zijn de bijen, wespen, mieren en zaagwespen.
Hommels
Grote behaarde bijen van het geslacht Bombus. Ze leven in kolonies. alleen de
koningin overwintert en begint het volgende jaar aan een nieuwe kolonie. Het
nest is soms ondergronds, maar kan ook tussen graspollen gebouwd worden.
De jongen eten stuifmeel en nectar. Het stuifmeel wordt in stuifmeelkorfjes
aan de achterpoten verzameld.
De mannetjes verschijnen in de zomer en hebben langere antennes. Behalve de
koningin heb je ook werksters.
Een uitgebreide beschrijving vind je hier: Nederlandse
bijen en hun relaties / hommels
Grote aardhommel (Bombus terrestris)
Kraag en tweede achterlijfssegment goudgeel of oranje. Achterlijfspunt is
wit.
Lengte koningin 20 - 22 mm, lengte werkster
11-17 mm en lengte mannetje 14-16 mm.
Nest onder de grond. Het kan wel meer dan een meter
onder de grond liggen.
Het is een van de eerste hommels, die je in het
voorjaar ziet. De koningin verschijnt al eind februari begin maart.
De tuinhommel lijkt op de grote aardhommel. Een
verschil is, dat de achterste gele band ook over het achterste deel van het
borststuk loopt. Eigenlijk zijn het twee banden.
Tuinhommels hebben een lange tong. Ze kunnen daarom gevonden worden bij
bloemen met een diepe bloemkroon zoals de lipbloemen en vlinderbloemen.
Het nest is op of onder de grond. Bijvoorbeeld
muizen- en vogelnesten. Ongeveer tot 100 hommels.
Lengte koningin 18-26 mm, lengte werkster 11-16 mm, lengte mannetje 13-15
mm.
Vliegtijd maart - september
Foto 14-6-09. Een mannetje
Steenhommel
(Bombus lapidarius)
De steenhommel is bijna even groot als de
aardhommel en de tuinhommel.
Hij is goed herkenbaar door dat hij helemaal zwart is met een rode
achterkant. Mannetjes, werksters en koningin hebben dezelfde kleur.
In de kolonie zijn 100 tot 200 hommels. Het nest is zowel ondergronds (b.v.
oude muizennesten) als bovengronds (b.v. nestkastjes) te vinden.
foto's 21-3-2010 koningin
Veldhommel (Bombus lucorum)
Citroengele strepen. Zwarte haren hebben vaak witte uiteinden. (zoals op
deze foto)
Lengte koningin 19 - 22 mm, lengte man 13 - 16 mm.
Vliegtijd: Maart - oktober.
Nest onder de grond.
Akkerhommel (Bombus pascuorum)
Het borststuk is oranjebruin. Het achterlijf is
zwart met een oranjebruine punt.
Op de rechter foto is het achterlijfspunt niet goed te zien, als die wit is is
het boomhommel Bombus hypnorum.
Lengte koningin 15 - 18 mm, lengte man 12 - 14 mm, lengte werkster 9 - 15
mm.
Vliegtijd: April - oktober.
Nest op of in de grond. Ook in vogelnesten.
Foto's 9-4-2010. Koningin Akkerhommel.
Boomhommel (Bombus hypnorum)
Het borststuk is oranjebruin. Het achterlijf is
zwart met een witte punt.
Lengte koningin 18 - 22 mm, lengte man 14 - 16 mm, lengte werkster 8 - 18
mm.
Vliegtijd: April - augustus. (Koninginnen februari tot eind april, de
werksters april tot midden augustus, jonge koninginnen en mannetjes mei tot
eind augustus)
Nest boven de grond. In allerlei holten, in
vogelnesten, in nestkasten. 80 tot 400 werksters.
Verspreiding: Grote delen van Europa, Oost Azië.
Foto's 30-4-2010 Alleen de linker foto is scherp. Hij had geen zin om stil
te zitten.
Weidehommel (Bombus pratorum)
Een kleine hommel.
Kraag geel. Achterkant oranje rood. In het midden heeft hij een gele band,
maar die is er niet altijd. Soms zijn er maar een paar haren of zelfs
helemaal geen haren.
Vliegtijd: maart - oktober. Niet zo vroeg als
de grote aardhommel.
Lengte koningin 15 - 17 mm, lengte man 11 - 13 mm.
Het nest is ondergronds en bovengronds. Het is ook
in muizennesten, nestkastjes en vogelnesten te vinden.
Koekoekshommels behoren tot het geslacht
(onderfamilie) Psithyrus. De
vrouwtjes leggen hun eieren in een hommelnest. Daar worden de
koekoekshommels grootgebracht. Een toepasselijke naam dus. De stuifmeelkorfjes
aan de achterpoten ontbreken.
Soorten, die er erg op lijken zijn Grote koekoekshommel (Bombus
vestalis) en Boomkoekoekshommel (Bombus
norvegicus).Een gele kraag. Een witte
achterlijfspunt.
De belangrijkste gastheer van de tweekleurige koekoekshommel is de
veldhommel.
maart - september
Lengte vrouwtje 14 - 20 mm, mannetje 12 - 18 mm
Foto's 14-4-2010. Vrouwtje
Nog een koekoekshommel.
Grote koekoekshommel (Bombus vestalis)
Denk ik. Maar het is niet zeker.
Een zwarte hommel met een bruingele kraag. De
laatste segmenten zijn witbehaard, vaak met wat geel. Dat is goed op deze
foto's te zien.
Een parasiet van de Bombus terresttris.
Lengte vrouwtje 20 - 24 mm, lengte mannetje
15 - 19 mm
Maart - september
Foto's
17-4-2010. Vrouwtje
Ik wil iedereen bedanken, die me bij waarneming.nl en forum.hymis.de
heeft geholpen met het
determineren.